Nghiên cứu mô hình nuôi lươn sinh sản và thương phẩm kết hợp với bèo Tây cung cấp thức ăn cho ốc tại Nông trại Sơn Đốt năm 2019
1. Bối cảnh và mục tiêu
Năm 2019, Nông trại Sơn Đốt triển khai mô hình nuôi lươn sinh sản và thương phẩm trong hai loại bể: bể composed (bể lót bạt cam có đất và nước) và bể bạc (bể lót bạc chuyên dụng). Mục tiêu là đánh giá hiệu quả sản xuất, chi phí đầu tư, khả năng sinh lời và tiềm năng mở rộng mô hình ra các vùng ven biển, hải đảo.
2. Phương pháp thực hiện
– Địa điểm: Nông trại Sơn Đốt, vùng đồng bằng sông Cửu Long.
– Thời gian: Từ tháng 2 đến tháng 11 năm 2019.
– Quy mô: 6 bể composed và 10 bể bạt dùng đất sét, mỗi bể diện tích từ 12–15 m².
– Giống lươn: Lươn đồng tự nhiên, phân loại theo kích cỡ để nuôi sinh sản trên bể đất sét và thương phẩm bể nước sạch.
– Thức ăn: Cám viên công nghiệp.
– Quản lý môi trường: Thay nước định kỳ mỗi ngày 2 lần trước sáng bữa ăn sáng (từ 8-9g) và sau bữa thức ăn viên công nghiệp buổi chiều thịnh soạn (từ 16-17g) tỷ lệ thức ăn từ 3-4%/trọng lượng của lươn, kiểm tra oxy, pH, nhiệt độ.
3. Kết quả đạt được
– Sản lượng: Bể composed đạt trung bình 400–500 kg/bể; bể bạt đạt 500–600 kg/bể.
– Tỷ lệ sống: Bể composed ổn định hơn, đạt ~95%; bể bạt dao động 90–95%.
– Chi phí đầu tư: Bể composed đầu tư cao hơn (do cần xử lý nền đất, lót bạt cam, hệ thống cấp thoát nước), nhưng hiệu quả nuôi ổn định hơn bể bạt.
– Mật độ nuôi:
+ Lươn lớn: 2.000 con/bể, đạt cỡ 4 con/kg xuất bán.
+ Lươn nhỏ mới tách bầy: 10.000 con/kg để nuôi hoặc bán lươn giống.
– Giá bán: Thấp hơn kỳ vọng, dao động 90.000–110.000 VNĐ/kg lươn thương phẩm và 2.000-4.000 VNĐ/con lươn giống do thị trường nội địa dư cung ở miền Nam; miến Trung, Bắc tạm ổn, thị trường xuất khẩu khắc khe khó tín; .
– Lợi nhuận: Nếu tự làm thì huề vốn hoặc lời nhẹ; thuê nhân công thì lỗ khoảng 10–15%.
4. Đánh giá và bài học
– Mô hình đạt hiệu quả về sản lượng nhưng chưa tối ưu về kinh tế.
– Bể composed tuy tốn vốn đầu tư ban đầu nhưng cho kết quả ổn định hơn, ít rủi ro hơn bể bạt.
– Giá bán lươn không ổn định, phụ thuộc thị trường đầu vào đội giá thành và đầu ra giảm sâu.
– Cần liên kết tiêu thụ, xây dựng thương hiệu lươn sạch, lươn sinh học.
5. Định hướng phát triển
– Kéo sóng nước mây trôi từ đồng bằng ra biển đảo: mở rộng mô hình ra các vùng ven biển, đảo nhỏ có điều kiện khí hậu tương đồng.
– Tăng cường liên kết với HTX, doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm.
– Ứng dụng công nghệ vi sinh, giảm chi phí xử lý môi trường.
– Đào tạo kỹ thuật cho nông dân, giảm phụ thuộc nhân công thuê.
– Thử nghiệm mô hình nuôi kết hợp lươn – dưới bè Tây để cung cấp thức ăn cho ốc bươu đồng, rau thủy canh ứng dụng công nghệ cao lưu thông tuần hoàn thủy sinh để tăng giá trị.
6. Kết luận
Mô hình nuôi lươn trong bể composed và bể bạt tại Nông trại Sơn Đốt năm 2019 cho thấy tiềm năng phát triển nếu được điều chỉnh về đầu ra và quản lý chi phí. Bể composed tuy đầu tư cao nhưng hiệu quả nuôi ổn định, phù hợp để nhân rộng ra các vùng sinh thái tương đồng./.
Bút danh: Đệ Sông
